Bloog Wirtualna Polska
losowy bloog | poleć tego blooga | inne bloogi | zaloguj się | załóż blooga
Kanał ATOM Kanał RSS

Wizje życia ludzkiego w literaturze średniowiecznej

poniedziałek, 26 stycznia 2009 14:30


       Termin „średniowiecze” używany jest w kilku znaczeniach. Określa on epokę historyczną w dziejach Europy pomiędzy czasami starożytnymi a nowożytnymi. Za datę otwierającą przyjmuje się na ogół rok 476 n.e. (upadek cesarstwa zachodniorzymskiego), schyłek zaś średniowiecza wiąże się z niektórymi wydarzeniami XV w. (1453 upadek cesarstwa bizantyńskiego, 1492 odkrycie Ameryki). Średniowiecze, jako epoka historyczna, posiada wspólne cechy właściwe dla całej Europy: feudalne podstawy- istnienia ówczesnych społeczeństw, słaby rozwój gospodarki towarowo-pieniężnej, w sferze zaś filozoficzno-ideowej — zdecydowany prymat światopoglądu religijnego.

     Termin „średniowiecze” określa również epokę kulturową w dziejach Europy. Zaznaczyła się ona ukształtowaniem dwóch ośrodków właści­wych dla rozwoju nauki, sztuki, piśmiennictwa: dworów królewskich i książęcych oraz instytucji kościelnych (katedry biskupie, klasztory). Charakteryzowany termin służy także jako określenie epoki literackiej. W średniowieczu aktywnie rozwijało się piśmiennictwo łacińskie, ale zara­zem w epoce tej poszukuje się początków literatur narodowych większości krajów europejskich.

 

 Krzyż i miecz to znaczące symbole ideałów średniowiecznego człowieka: dwa, wspomniane już, ośrodki kształtujące kulturę duchową epoki kościół i dwór — eksponowały różne wizje wartości życia ludzkiego. Pierwszy, poprzez nadanie egzystencji człowieka charakteru w pełni duchowego i religijnego, zmierzał ku idei ascezy, drugi akcentując pojęcie honoru jako najwyższego dobra ziemskiego — głosił zasadę bezwzględnej wierności wobec Boga i Suwerena oraz postawę czynnej. zbrojnej obrony Wiary i Władcy, kształtował ideały rycerskie.

 

Zarazem jednak w kulturze średniowiecznej następowało częste zespa­lanie ideałów rycerskich i religijnych; idea wiary sankcjonowała bowiem sens i wartość czynu rycerskiego (np. idea wojny świętej o grób Chrystusa). Tytułowy bohater „Pieśni o Rolandzie”, arcydzieła francuskiej epiki rycerskiej (chansons de geste) z przełomu XI i XII wieku, opowiada o bohaterskiej walce z niewiernymi Saracenami. Roland poprzez swą rycerską śmierć wyraża bezwzględną wierność Bogu, Władcy oraz „słod­kiej Francji”.

We francuskim średniowiecznym cyklu królewskim postacią centralna jest również Karol Wielki. Osoba króla – śnieżnobrodego, pełnego potęgi i i majestatu, Suwerena sprawiedliwego i wiernego ideom rycerskim — staje się ucieleśnieniem władcy doskonałego.

W literaturze polskiej, z uwagi na odmienne od zachodnioeuropejskich dziejów uwarunkowania historyczne, epika rycerska nie rozwinęła się w postaci osobnego gatunku. Jej wpływ jednak na nasze piśmiennictwo jest bezsporny, czego dowodem staje się łacińska kronika Galla Anonima (pisana w latach 1112 -1116). Autor, tworząc „gesta", czyli opis czynów Bolesława Krzywoustego, ukazał zarazem wizerunek władcy idealnego. Bolesław to król rycerski, sprawiedliwy, władca chrześcijański wojujący z pogaństwem (Pomorzanami), strzegący suwerenności państwa. obdarzony od dzieciństwa najpiękniejszymi cnotami.

Czytaj dalej

Kult świętych i Matki Bożej w literaturze i sztuce średniowiecznej ma także filozoficzne uwarunkowania; wynikał z potrzeby zachowania hierarchicznej, odpowiadającej wzorom feudalnym, struktury świata duchowego Święty Tomasz z Akwinu (1225—1274), którego filozofia stanowi szczytowe osiągnięcie średniowiecznej scholastyki (nauka uprawiana w uniwersytetach i w kolegiach zakonnych polegająca na dowodzeniu z góry przyjętych tez), dokonał rozróżnienia stworzeń według stopnia doskonałości. Kolejne stopnie hierarchiczne bytu to: złożone ciała nieorganiczne, rośliny, zwierzęta, ludzie. Pomiędzy Bogiem a stworzeniem, w myśl koncepcji Akwinaty, musi jednak istnieć ciągłość.

I jeszcze więcej


komentarze (6) | dodaj komentarz

Temat: Funkcje społeczne literatury w okresie Oświecenia i Pozytywizmu

piątek, 20 czerwca 2008 16:13

„Przeszłość wraca ideą
nie sobą”
C.K. Norwid

Literatura zgodnie ze swą funkcją społeczną zawsze związana była z życiem narodu, jego kulturą, filozofią, zjawiskami społeczno-ekonomicznymi, jego politycznym kształtem. W okresie Oświecenia, który przypadał na II połowę XVIII wieku i początek XIX w., tworzyła się ona w wyjątkowo trudnych warunkach – w walce z sarmatyzmem szlacheckim a jednocześnie w okresie zagrożenia politycznego.

Narastające trudności były wynikiem kryzysu demokracji szlacheckiej i wzmocnienia pozycji rywalizujących rodów magnackich, których działalność wymykała się spod kontroli państwa. Anarchia w państwie hamowała skuteczność działań na szczeblu państwowym. Słabość wewnętrzna państwa stwarzała realne zagrożenie dla wolności narodowej w okresie wzmacniającej się potęgi innych mocarstw.

Filozofię okresu Oświecenia cechuje utylitaryzm. Dlatego też literatura oświeceniowa nosi w sobie szczególny krytycyzm wobec istniejącej rzeczywistości i reformatorską ideę naprawy Rzeczypospolitej w duchu sprawiedliwości i wolności. Świadomy dydaktyzm tej literatury miał służyć kształtowaniu nowej świadomości społecznej, której celem było wychowanie czytelników w duchu obywatelskim, patriotycznym i humanistycznym. Była nie tyle sposobnością do okazania swych artystycznych możliwości, lecz przede wszystkim swoistą służbą społeczną.
Czytaj dalej

Literatura oświecenia przepojona patriotyzmem, humanitaryzmem i krytycyzmem wydala na świat wybitnych pisarzy, działaczy politycznych i uczonych. Próby reform kraju podejmowane były już w XVIII wieku. Grożące Polsce wewnętrzne niebezpieczeństwa zauważył Stanisław Leszczyński. W „Głosie wolność ubezpieczającym" wzywał do przeprowadzenia reform, zwłaszcza do wzmocnienia władzy administracyjnej i poprawy doli chłopa. U jego boku działał Stanisław Konarski. Jego dzieło „O skutecznym rad sposobie" wiele zaważyło na praktycznym ograniczaniu największych wad ustrojowych Polski, szczególnie „liberum veto".

Najwybitniejszym przedstawicielem literatury polskiego oświecenia był Ignacy Krasicki, który służył całą swą twórczością dziełu stanisławowskiej reformy. Uważał on literaturę za bardzo ważne narzędzie wychowania. Jego dydaktyzm najwyraźniej ukazuje się w bajkach. Można je uważać za bolesną satyrę na społeczeństwo i widzieć w nich jednocześnie wyraz refleksji poety nad skomplikowanym układem stosunków międzyludzkich.
Czytaj dalej

Burzliwe dzieje Polski między początkiem obrad Sejmu a trzecim rozbiorem stały się inspiracją dla wielu twórców literackich. Utwory, powstałe w tym okresie, głosiły hasła reform, wyjaśniały je lub nawoływały do ich realizacji. Miały one ogromny wpływ na nastroje społeczeństwa i odegrały dużą rolę w procesie naprawy Rzeczypospolitej.

Okres Pozytywizmu - jego specyfika społeczno-polityczna kształtuje społeczne funkcje literatury w odmiennych formach literackiego przekazu. Dydaktyzm oświeceniowy wyrażający się przede wszystkim w żywiole satyry - w Pozytywizmie nabiera kształtu postulatywnej ilustracyjności. Tworzyła się literatura tendencyjna, realizująca się przede wszystkim w epickich formach literackich. Prezentowały one w sposób obiektywny i wielostronny obraz rzeczywistości, odtwarzały szeroko konkretny kontekst ludzkiej egzystencji, kreowały nowy obraz bohatera - człowieka pracy, społecznika, zwolennika idei postępu. Realistyczny obraz rzeczywistości społecznej i działający w niej bohater tworzyli literaturę pełniącą funkcję zgodnie z założeniami utylitaryzmu i pragmatyzmu.
Więcej

komentarze (7) | dodaj komentarz

Temat: Literacki protest przeciw totalitarnym systemom skierowanym przeciw ludzkości

niedziela, 15 czerwca 2008 17:48


Totalitaryzm – to najokrutniejsza teoria, jaką kiedykolwiek zdołał wymyślić człowiek. System organizacji państwa, opanowanego przez totalitaryzm, zmierza do rozciągnięcia ścisłej kontroli nad całością życia politycznego, społecznego i kulturalnego, prześladuje siły postępowe i wywołuje wojny napastnicze. Zniewala jednostki i całe narody.

Taką właśnie formą totalitarnej dyktatury nacjonalistycznej był faszyzm, wprowadzony w 1922 roku przez Benito Mussoliniego. Ów skrajnie antydemokratyczny ruch polityczny ukształtował się w obliczu zagrożenia ustroju kapitalistycznego przez rewolucyjne ruchy robotnicze, zwłaszcza we Włoszech i Niemczech. Najbardziej agresywną postać przybrał w hitleryzmie.

Mianem totalitaryzmu trzeba również nazwać system „nowego ładu” komunistycznego, o którym zdecydowała przede wszystkim, o którym zdecydowała przede wszystkim dyktatura autokratycznego władcy Józefa Stalina. Ten rzekomo uwielbiany przywódca ogromnego państwa, podporządkował życie i prawa obywateli biurokratycznemu aparatowi ucisku. Stalinizm okazał się więc w rezultacie powrotem do fatalnej w historii Rosji zależności między rozwojem potęgi państwa a zniewoleniem jednostki.

Wobec systemu totalitarnego Europa, a nawet cały świat, długo pozostawały bezradne...Nastąpił wybuch II wojny światowej rozpętanej przez faszystowskie Niemcy. Wojny, która przyniosła z sobą zło, bezprawie i gwałt, wojny bezwzględnej, okrutnej, niosącej powszechną zagładę całym narodom. Polska ma szczególne prawo, by wznieść dłoń z zaciśniętą pięścią, by zaprotestować przeciwko systemowi, który pochłonął życie ponad sześciu milionów rodaków. Taką też postawę przyjmowali ludzie, którym przyszło żyć w tym „czasie śmierci”, taką postawę buntu przeciwko okupacyjnej rzeczywistości przyjmowali twórcy polskiej literatury.

Naczelnym zadaniem całego społeczeństwa polskiego, a więc i młodego pokolenia, wobec zagrożenia utraty niepodległości kraju, była walka zbrojna z wrogiem. Młodzi bohaterowie utworów Aleksandra Kamińskiego – „Kamienie na szaniec”, „Zośka i Parasol” – Alek, Rudy, Zośka i wielu innych z bezgranicznym oddaniem podejmują tę walkę w imię „służby dla ojczyzny”. Giną młodzi ludzie, stojący u progu dojrzałego życia, młodzież szczególnie wartościowa, która w warunkach przemocy i upodlenia potrafiła zachować szlachetne ludzkie cechy. „Szare Szeregi”, młodzież „Zośki i Parasola” pragnęli służyć krajowi, aby w życie polskie wprowadzać ideały bohaterstwa i postawę świadomego obywatela współodpowiedzialnego za losy narodu i państwa podczas wojny i pokoju.

Wojenne problemy młodzieży Armii Krajowej przedstawił także Roman Bratny w powieści pt. „Kolumbowie – rocznik 20”. Autor oddaje w niej gorącą atmosferę lat okupacyjnych: życie konspirującej i walczącej młodzieży w ustawicznym napięciu, w stałym zagrożeniu śmiercią, w splocie bohaterstwa i brawury, uczuć maskowanych szorstkością. Utwór Romana Bratnego maluje też obraz powstania warszawskiego, by w końcu ukazać tragizm losów swych bohaterów, którzy ciągnęli za sobą bagaż wojennych wspomnień i kompleksów.

Pokolenie „Kolumbów” reprezentowali także wybitni poeci tego tragicznego czasu – Krzysztof Kamil Baczyński i Tadeusz Gajcy. Obaj zginęli w powstaniu warszawskim. Poezja Baczyńskiego wyraża katastrofę spełnioną. W wierszu „Z głową na karabinie” poeta ściśle określa istotę Apokalipsy. Niesie ona zagładę pokoleniu, które jako pierwsze po ponad studwudziestoletniej niewoli urodziło się, wychowało w wolnej Polsce i przeznaczone było do życia w pokoju i szczęściu. Niestety, skazane zostało na walkę z bronią w ręku i śmierć. Losy pokolenia Baczyńskiego stają się realnym pochodem ku śmierci, wynikają z doświadczenia faszyzmu i ludobójstwa.

Kolumbowie umierali tak młodo...Komu potrzebna była ich śmierć i w imię czego? Czyż jeden fanatyczny despota, ogarnięty nieprzepartą żądzą władzy, może decydować o istnieniu i unicestwieniu? Cóż to za antyhumanitarna doktryna daje mu takie prawo? Dlaczego nikt jej nie oskarża ?
Więcej
Jeszcze więcej
Najwięcej

komentarze (0) | dodaj komentarz

Temat: Literacki protest przeciw totalitarnym systemom skierowanym przeciw ludzkości

piątek, 13 czerwca 2008 16:36


I Istota totalitaryzmu
1.Faszyzm
2.Stalinowski totalitaryzm

II Literackie dokumenty niszczenia człowieczeństwa w systemach totalitarnych.
1. Polska wobec zagrożenia totalitarnego
2. Młodzież w służbie ojczyźnie:
a)obrona kraju w twórczości Aleksandra Kamińskiego
b)pokolenie Kolumbów w powieści Romana Bratnego
c)pokolenie „dorastające do śmierci” w twórczości Krzysztofa Kamila Baczyńskiego

3. Totalna zagłada ludzkości w faszystowskich obozach śmierci:
a)oskarżenie faszyzmu w „Medalionach” Zofii Nałkowskiej
b)degeneracja moralna człowieka w „Opowiadaniach” Tadeusza Borowskiego
c)liryka „porażona śmiercią” Tadeusza Różewicza

4. Dzieci a wojna w literaturze:
a)dzieci w Oświęcimiu (Z. Nałkowska „Medaliony”, T. Różewicz „Warkoczyk”)
b)los dzieci żydowskich
- „Ballady i romanse” Władysława Broniewskiego
- „Niemcy” Leona Kruczkowskiego

5. Literackie świadectwa stalinowskiego totalitaryzmu:
a)„Inny świat” Herlinga Grudzińskiego
b)„Archipelag Gułag” Aleksandra Sołżenicyna
c)„Wszystko płynie” W. Grossmana

6. Odpowiedzialność za zbrodnie w systemie totalitarnym – diagnoza źródeł niemieckiego faszyzmu w „Niemcach” Leona Kruczkowskiego.

III Literatura świadectwem dramatów wojennych i protestem przeciw totalitaryzmowi.

komentarze (0) | dodaj komentarz

Temat: Protest przeciwko wojnie w literaturze polskiej

czwartek, 12 czerwca 2008 16:23


Historia ludzkości znaczona jest śladami wojen – barbarzyńskich, agresywnych, obronnych, zaborczych. Wojen, które zawsze niosły ze sobą zło, gwałt i bezprawie. Wydaje się, jak dotąd, że zgodnie z gorzką refleksją Czesława Miłosza w „Campo di Fiori", iż język pokoju, humanizmu jest „nam jeszcze obcy, jak język obcej planety".

Naród polski ma szczególne prawo do przestrogi narodów świata przed zagrożeniem pokoju. Przeżył bowiem w swej historii najokrutniejszą wojnę spowodowaną przez anty- ludzkie barbarzyństwo faszyzmu. Przeżył sześć koszmarnych, pełnych grozy i okrucieństwa, zniszczeń i śmierci lat wojny. Bezwzględna eksterminacja ludności polskiej – obozy koncentracyjne, egzekucje, łapanki, masowe aresztowania wyznaczają ten czas pogardy dla wszelkich humanistycznych i moralnych wartości ludzkich.

Literatura polska, zgodnie ze swą służebną funkcją społeczną, oddała z właściwym sobie zaangażowaniem wojenny dramat polskiego narodu. Poprzez ukazywanie grozy wojennych dni stała się ona przestrogą i jednocześnie protestem przeciwko temu, co niesie z sobą wojna, apelem w walce o pokój.

Literatura jako pierwsza ujawniła niepokój, wyczuła zagrażające niebezpieczeństwo. Wyrazem tego jest poetycki, ostrzegawczy apel Władysława Broniewskiego „Bagnet na broń" z kwietnia 1939 roku. Już wtedy zwraca się do swych rodaków, by „kiedy przyjdą podpalić dom" stanęli do walki bez względu na „rachunki krzywd". Ekspresja i dynamika poetyckiego słowa miała ostrzec Polaków przed zbliżającą się godziną X. Obrona ojczyzny – to przecież nadrzędny obowiązek każdego Polaka.

Katastrofa wojenna nadeszła. Nie zmieniła biegu historii bohaterska obrona Westerplatte przez tych, „którzy do nieba czwórkami szli", ani poświęcenie polskiego żołnierza pod Modlinem, na Helu, w Warszawie. Nastała czarna noc okupacji. Barbarzyńska ideologia faszyzmu święciła swe triumfy. Człowiek stanął wobec rzeczywistości wyjątkowej, która sprawdzała go jako żołnierza, jako obywatela, wreszcie jako człowieka. Ten czas, który Krzysztof Kamil Baczyński określa czasem „kiedy śmierć się stała" stwarzał szczególnie trudne wybory przed młodym pokoleniem. Musiało ono szybko dojrzeć do nowej sytuacji. Ideały, wartości uległy zmianie. Trzeba było zrezygnować z marzeń młodości. Młodzi dokonywali tych wyborów. Pokolenie Baczyńskiego, Tadeusza Gajcego, pokolenie Alka, Rudego i Zośki wyznaczało sobie jedyną, słuszną, ich zdaniem, drogę służby ojczyźnie. Jak to określił Stanisław Pigoń, byliśmy „narodem, który musiał strzelać do wroga z brylantów". Wybór ten był często równoznaczny ze śmiercią, bo jak to przewidział Krzysztof Kamil Baczyński „umrzeć przyjdzie, gdy się kochało wielkie sprawy głupią miłością". Ginęła ta najbardziej wartościowa część polskiego narodu. Przeszła przez straszliwą okupację wojenną, która z takim dramatyzmem i ekspresją wspomina matka nieżyjącego już syna w „Elegii o chłopcu polskim":

„Oddzielili cię, syneczku, od snów, co jak motyl drżą,
haftowali ci, syneczku, smutne oczy rudą krwią,
malowali krajobrazy w żółte ściegi pożóg,
wyszywali wisielcami drzew płynące morze.

Wyuczyli cię, syneczku, ziemi twej na pamięć,
Gdyś jej ścieżki powycinał żelaznymi łzami.
Odchowali cię w ciemności, odkarmili bochnem trwóg,
Przemierzyłeś po omacku najwstydliwsze z ludzkich dróg."

Mimo to nie dokonała ona ostatecznego spustoszenia moralnego, jakie zakładał faszyzm. Syn owej matki przed śmiercią czyni znak krzyża na dowód, że umie jeszcze kochać i przebaczać.

Alek, Rudy i Zośka – młodzi bohaterowie „Kamieni na szaniec" Aleksandra Kamińskiego – dokonują jednoznacznego wyboru, wyboru służby ojczyźnie poprzez swą konspiracyjną działalność, udział w walkach Polski podziemnej. Romantyczna postawa bojownika o wolność narodu, którą kreował Juliusz Słowacki w swym poetyckim testamencie, znalazła odbicie w czynach tego pokolenia. Szli więc „jak kamienie przez Boga rzucane na szaniec", kiedy nadszedł czas ich służby narodowi, aby „żywi nie tracili nadziei", bo jest ona gwarancją przetrwania narodu.

Podobną drogę służby ojczyźnie, drogę walki i śmierci młodych z przejmującą ekspresją ukazuje Roman Bratny w swej powieści – dokumencie „Kolumbowie rocznik 20". Olo, Jerzy, Zygmunt, Baśka umieją odnaleźć w tym czasie grozy i śmierci swoją młodość, swoje marzenia o przyjaźni, miłości, ale jednocześnie w sposób jednoznaczny podporządkowują wszystko nadrzędnemu, ich zdaniem, obowiązkowi, jakim jest służba dla narodu. To są młodzi na miarę Kordiana i Mickiewiczowskiego Konrada, ich bohaterstwo nosi znak romantycznego poświęcenia i jest wyrazem ich człowieczeństwa.

Wojna przyniosła apokalipsę śmierci i całą gamę najboleśniejszych przeżyć człowieka związanych z utratą najbliższych, a najtrudniej było przeżyć śmierć dzieci. Cierpienia najmłodszych znalazły dramatyczny i pełen ekspresji wyraz w wierszu Tadeusza Różewicza „Warkoczyk". „Mały, mysi ogonek ze wstążką" znajdujący się wśród włosów uduszonych w komorach oświęcimskiego obozu śmierci jest poruszającym do głębi dowodem martyrologii polskich dzieci. Żydowskie dzieci z racji swego pochodzenia były najbardziej prześladowane. Właśnie im Władysław Broniewski poświęcił swój wiersz „Ballady i romanse". Mała żydowska dziewczynka, głodna, bez opieki chodzi po mieście. Ludzie litują się nad nią, ale jej los jest już przesądzony. Zostaje zastrzelona przez hitlerowców. Ileż było takich dzieci? Jakaż była ich wina, że karano za nią śmiercią? Jakże straszliwie ślepa jest nienawiść wojny, obejmująca nawet tych najmłodszych i najbardziej niewinnych. Miliony pomordowanych oskarżają najbardziej okrucieństwo wojny, one to wołają „Nigdy więcej!"

Człowiek w obliczu zagrożenia śmiercią bardzo często tracił swe człowieczeństwo. Literatura podjęła się chyba najwszechstronniejszej analizy ludzkich postaw i norm zachowania się człowieka w tak ekstremalnych sytuacjach, gdy człowiek jest zmuszony dokonywać wyboru między życiem a śmiercią. Nie można zmuszać człowieka, aby wybierał między istnieniem a unicestwieniem, gdyż taki wybór prowadzi do wypaczenia psychiki ludzkiej, niszczy człowieka pod względem moralnym. A wojna dokonała tego z całą bezwzględnością.

Najwymowniejszy wyraz dał temu problemowi Tadeusz Borowski w „Opowiadaniach”. Na kartach tego utworu autor ukazuje, co wojna uczyniła z człowieka zamkniętego za murami obozu śmierci, poddanego wychowaniu przez zbrodnię. Ludzie ci nabywają szczególnych rysów psychologicznych, chcą jak zwierzęta przeżyć za każdą cenę. Wszelkie obowiązujące dotąd normy moralne za kratami obozu przestały istnieć w obliczu nieopisanych mąk, jakie człowiek może zadać człowiekowi, w obliczu okrucieństw, do jakich jest zdolny homo sapiens XX wieku. Tadeusz Borowski nie zawahał się pokazać ludzi spodlonych strachem, zapominających z lęku przed torturami i śmiercią o swej człowieczej godności. W opowiadaniu „Proszę państwa do gazu” wstrząsająca jest reakcja więźniów na widok nowego transportu, wśród którego znajdują się kobiety ciężarne i niemowlęta. Są oni świadomi ich losu, czekającej ich komory gazowej, lecz nie robi to na nich większego wrażenia. Interesują ich tylko materialne korzyści, jakie ten transport im przyniesie. Za cenę życia matka wyrzeka się dziecka, tracąc swój odwieczny instynkt macierzyński.
Czytaj więcej
I dalej
I jeszcze trochę

komentarze (1) | dodaj komentarz

 12  »

sobota, 21 listopada 2009

Licznik odwiedzin: 12644

Katalogowanie stron

Kalendarz

« listopad »
pn wt śr cz pt sb nd
      01
02030405060708
09101112131415
16171819202122
23242526272829
30      

Wyszukaj

Wpisz szukaną frazę i kliknij Szukaj:

Głosuj na bloog






zobacz wyniki

Subskrypcja

Wpisz swój adres e-mail aby otrzymywać info o nowym wpisie:

Ulubione strony

Atrakcje

Biografie

Dobra pomoc

Dramat

Film

Materiały do prezentacji

Poezja

Powieść

Sztuka

Totalitaryzm

O moim bloogu

Materiały do prezentacji z języka polskiego

O mnie

Księga Gości

Ostatni wpis w księdze:

  • data: 17.10.2008 9:30:54
  • autor: Agamemnon
  • treść: Wpisałem sobie Was d...
blogi Ranking i toplista blogów i stron

Statystyki

Odwiedziny: 12644

Konkursy i nagrody

Ostatnio przyznana nagroda:

  • data: 31.08.2008 14:31:42
  • autor: ta_be
  • punkty: 100
  • treść: Milo nagradzac za pr...